Η εθνική άμυνα και η κυριαρχία δεν εξασφαλίζονται μόνο με την αγορά σύγχρονων οπλικών συστημάτων και με δήθεν αμυντικές συμφωνίες με ξένα κράτη, αλλά και με την ικανότητα μιας χώρας να σχεδιάζει, να παράγει, να συντηρεί και να εξελίσσει τα δικά της αμυντικά συστήματα.
Η Ελλάδα βρίσκεται σε μια περιοχή ιδιαίτερης γεωστρατηγικής σημασίας. Αποτελεί πύλη που συνδέει την Ευρώπη, την Ασία και την Αφρική, ενώ οι συνεχείς εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και στην ευρύτερη γειτονιά μας καθιστούν την ανάπτυξη μιας ισχυρής ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας ζήτημα ύψιστης εθνικής προτεραιότητας.
Επί δεκαετίες, η Ελλάδα δαπανά σημαντικά χρηματικά ποσά για την προμήθεια οπλικών συστημάτων από το εξωτερικό. Παρότι οι διεθνείς συνεργασίες και οι αγορές ξένου στρατιωτικού εξοπλισμού είναι απαραίτητες, η υπερβολική εξάρτηση από άλλες χώρες δημιουργεί σοβαρούς περιορισμούς και κινδύνους.
Η συντήρηση, η προμήθεια ανταλλακτικών, αλλά και η αναβάθμιση των συστημάτων εξαρτώνται συχνά από τις αποφάσεις των ξένων κατασκευαστών. Είναι, άλλωστε, λανθασμένο να θεωρούμε δεδομένο ότι οι Αμερικανοί ή οποιοσδήποτε άλλος σύμμαχος θα προστρέξουν αυτομάτως σε βοήθεια κάθε φορά που θα τους χρειαστούμε.
Μια χώρα που επιθυμεί να διατηρεί πραγματική στρατηγική αυτονομία οφείλει να διαθέτει τουλάχιστον ένα σημαντικό μέρος της απαραίτητης τεχνογνωσίας και παραγωγικής ικανότητας στο εσωτερικό της.
Επένδυση στην εγχώρια αμυντική παραγωγή
Η Ελλάδα χρειάζεται να επενδύσει στον σχεδιασμό και στην παραγωγή συστημάτων που μπορεί να αναπτύξει ανταγωνιστικά, όπως μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), συστήματα επιτήρησης, συστήματα διοίκησης και ελέγχου, καθώς και εξαρτήματα για χερσαίες και ναυτικές επιχειρήσεις.
Παράλληλα, πρέπει να ενισχυθεί η δυνατότητα εγχώριας παραγωγής πυρομαχικών και ανταλλακτικών, ώστε οι Ένοπλες Δυνάμεις να διαθέτουν μεγαλύτερη επιχειρησιακή ετοιμότητα, διαθεσιμότητα και ανεξαρτησία, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσεων και εντάσεων.
Συμπαραγωγή οπλικών συστημάτων και μεταφορά τεχνογνωσίας
Ένα δεύτερο, εξίσου σημαντικό ζήτημα είναι η συμπαραγωγή οπλικών συστημάτων με χώρες που διαθέτουν προηγμένη αμυντική τεχνολογία, όπως έχουν επισημάνει επανειλημμένα και πολλά μέλη της Συμμαχίας Ελλήνων.
Η Ελλάδα δεν πρέπει να περιορίζεται στον ρόλο του αγοραστή.
Αντιθέτως, σε κάθε σημαντική εξοπλιστική συμφωνία οφείλει να επιδιώκει τη συμμετοχή ελληνικών επιχειρήσεων στην παραγωγή, στη συναρμολόγηση, στη συντήρηση και στην τεχνολογική υποστήριξη των συστημάτων.
Η μεταφορά τεχνογνωσίας πρέπει να αποτελεί βασική προϋπόθεση των διαπραγματεύσεων.
Με αυτόν τον τρόπο, δεν θα δημιουργηθούν μόνο νέες θέσεις εργασίας, αλλά θα αποκτηθούν πολύτιμες γνώσεις, τεχνολογικές υποδομές και παραγωγικές δυνατότητες που θα μπορούν να αξιοποιούνται από τη χώρα μας για δεκαετίες.
Συνεργασία επιστημόνων, επιχειρήσεων και Ενόπλων Δυνάμεων
Η ανάπτυξη μιας ισχυρής αμυντικής βιομηχανίας δεν αποτελεί αποκλειστικά στρατιωτικό ζήτημα. Απαιτεί στενότερη συνεργασία μεταξύ ελληνικών επιχειρήσεων, ερευνητικών ιδρυμάτων, πανεπιστημίων και Ενόπλων Δυνάμεων.
Η αξιοποίηση Ελλήνων επιστημόνων, μηχανικών και εξειδικευμένων τεχνικών μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος υψηλής τεχνολογίας, καινοτομίας και παραγωγικής τεχνογνωσίας.
Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να απομονωθεί από τους συμμάχους της ούτε να προσπαθήσει να κατασκευάσει μόνη της κάθε σύγχρονο οπλικό σύστημα.
Χρειάζεται, όμως, να πάψει να αντιμετωπίζει την εγχώρια αμυντική παραγωγή ως δευτερεύον ζήτημα και να την εντάξει στον πυρήνα του μακροπρόθεσμου εθνικού της σχεδιασμού.
Γιατί η εθνική κυριαρχία δεν διασφαλίζεται μόνο με διπλωματικές συμφωνίες και εξοπλιστικές αγορές, αλλά και με την πραγματική δυνατότητα της χώρας να στηρίζεται στις δικές της δυνάμεις.
Η ισχυρή εθνική άμυνα δεν χτίζεται μόνο με όσα αγοράζουμε από το εξωτερικό, αλλά και με όσα μπορούμε να σχεδιάζουμε, να παράγουμε, να αναβαθμίζουμε και να συντηρούμε με αυτονομία.
Νίκος Σταμάτης
Μέλος της Συμμαχίας Ελλήνων

